Jura Krakowsko-Częstochowska

Jura Krakowsko-Częstochowska

To teren położony pomiędzy Krakowem i Częstochową, zwany również Wyżyną Krakowsko-Częstochowską. To jedno z najpiękniejszych miejsc w Polsce, jest również kolebką naszej kultury, który warto zobaczyć. POLECAMY !!!
Kolebka naszej kultury, gdzie o zabytki łatwiej niż w każdej innej części kraju, położona jest pośród przepięknych pagórków porośniętych lasami, wśród malowniczych wapiennych ostańcow, stwarzając wrażenie niezwykłej harmonii występującej pomiędzy człowiekiem i środowiskiem. W odległej przeszłości na terenie Śląska i Małopolski powstawały pierwsze osady ludzkie. Na początku drugiego tysiąclecia wzniesiono tutaj pierwsze grody obronne, ktore chronić miały szlaki handlowe w tworzącym się państwie piastowskim.


Wyżyna Krakowsko-Częstochowska
To makroregion geograficzny położony w południowej części Polski. Stanowi wschodnią część Wyżyny Śląsko-Krakowskiej. Znajduje się w dorzeczu górnej Wisły oraz górnej Warty. Historycznie Wyżyna Krakowsko-Częstochowska leży w zachodniej Małopolsce przy granicy z Śląskiem. Na Wyżynie zbudowano system średniowiecznych zamków, niegdyś strzegących granicy Królestwa Polskiego przed napadami z Górnego Śląska, tzw. Orle Gniazda.
Wyżyna Krakowsko-Częstochowska tworzy pas długości ok. 80km, pomiędzy Krakowem a Częstochową, o powierzchni około 2615 km2. Dzieli się na następujące mezoregiony fizycznogeograficzne:

>> Wyżynę Częstochowską;
>> Wyżynę Olkuską;
>> Rów Krzeszowicki;
>> Grzbiet Teńczyński.

Nazewnictwo
Nazwę Wyżyna Krakowsko-Częstochowska wprowadził w 1947 r. S. Pietkiewic. W 1987 r. została ona przez Komisję Ustalania Nazw Miejscowych i Obiektów Fizjograficznych uznana za poprawną nazwą tego mezoregionu i jest najczęściej używana przez geografów. W praktyce jednak, zwłaszcza w popularnych opracowaniach turystycznych, często używane są także inne określenia, takie jak Jura Krakowsko-Częstochowska, Jura Krakowska, Jura Polska. Potocznie mówi się po prostu Jura, a nazwa ta pochodzi od licznie tu występujących skał i ostańców pochodzących z okresu jury. Niekiedy używa się także nazwy Wyżyna Krakowsko-Wieluńska. Ta jednostka geograficzna jednak obejmuje łącznie Wyżynę Krakowsko-Częstochowską oraz Wyżynę Wieluńską i jest niespójna z regionalizacją Polski według Jerzego Kondrackiego.
Geologiczna przeszłość terenu Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej

Obszar Jury stanowił niejednokrotnie dno morza, przez co powstało wiele warstw skał (  dolomit, margle, wapienie). Dominują wapienie górnojurajskie tworzące płytę. Charakterystyczne są wystające ponad powierzchnię zrównania liczne wapienne ostańce wznoszące się na wysokość do kilkudziesięciu metrów. Powstały one w wyniku silnych procesów krasowych jakie panowały tutaj w podzwrotnikowym klimacie trzeciorzędu. Wynikiem procesów krasowych są także liczne jaskinie i schroniska ze  stalaktytami, stalagmitami oraz stalagnatami.

Wyżyna Krakowsko-Częstochowska to również licznie rozsiane Jaskinie

Wapienne podłoże poddane działaniu wody z rozpuszczonym w niej dwutlenkiem węgla silnie ulega procesom krasoym. Stąd też liczne jaskinie i schroniska. Na Jurze opisano ich już około 1500 i nadal odkrywane są następne. Większość to niewielkie schroniska. Jaskiń o długości ponad 40 m jest około 150. Najliczniejsza grupa jaskiń i schronisk znajduje się na południowy wschód od Częstochowy. Do największych jaskiń należą:

>> Jaskinia Wierna – 1027 m długości i 30 m głębokości;
>> Jaskinia Wierzchowska Górna – 975 m długości i 25 m głębokości;
>> Smocza Jama – 230 m długości i 15 m głębokości;
>> Jaskinia Ciemna – 209 m długości i 15 m głębokości;
>> Jaskinia Łokietka – 320 m długości i 7 m głębokości
>> Jaskinia Mamutowa nazywana również Jaskinią Wierzchowska Dolna – 326 m długości i 25 m głębokości;
>> Jaskinia Nietoperzowa nazywana również Jaskinią Jerzmanowicka – 326 m długości i 25 m głębokości;
>> Studnisko – 337 m długości i 77,5 m głębokości;
>> Jaskinia Mąciwody – 185 m długości i 22 m głębokości;
>> Jaskinia na Świniuszce – 127 m długości i 37 m głębokości.

Najgłębsza jaskinia to Studnisko w rezerwacie przyrody Sokole Góry. Ma głębokość 77,5 m i zaczyna się pionową studnią o głębokości 30 m.

W celu zabezpieczenia przed dewastacją najcenniejsze jaskinie są zamknięte kratami, niektóre, mające postać studni, ze względów bezpieczeństwa są ogrodzone (zdarzały się śmiertelne przypadki wpadnięcia do nich).

...

2019-03-18 17:47 858 Jura Krakowsko - Częstochowska

Inne artykuły

Jura Krakowsko-Częstochowska

Jura Krakowsko-Częstochowska

Warto Zobaczyć

Jura Krakowsko-Częstochowska To teren położony pomiędzy Krakowem i Częstochową, zwany również Wyżyną Krakowsko-Częstochowską. To jedno z najpiękniejszych miejsc w Polsce, jest również kolebką naszej kultury, który warto zobaczyć. POLECAMY !!!